Łódź wczoraj i dziś w oczach członków PTIM SIMP

Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Inżynierów Motoryzacji SIMP opracowując Plan na 2025 rok, podtrzymał tradycję organizacji wyjazdowych zebrań Zarządu Głównego i Komisji Rewizyjnej PTIM SIMP, połączonych z Seminarium Szkoleniowym i Wyjazdami Technicznymi dla członków z Oddziałów RegionalnychPTIM SIMP. W tym roku organizacji takiego zebrania podjął się kol. Krzysztof Dwornik pełniący w funkcję wiceprezesa ZG PTIM, a będący zarazem Prezesem Zarządu Oddziału Regionalnego PTIM SIMP w Łodzi. Zebranie to odbyło się w dniach 11÷13 września 2025 roku, a uczestniczyli w nim koledzy z Oddziałów Regionalnych.

Plan zakładał organizację Seminarium Szkoleniowego dotyczącego m.in. poznania historii organizacji transportu publicznego w rozwijającej się Łodzi w XIX wieku po czasy współczesne, zapoznanie się z nowościami w pneumatycznych układach hamulcowych pojazdów ciężarowych i autobusach oraz z działalnością Politechniki Łódzkiej w zakresie kształcenia kadr inżynieryjnych dla przemysłu motoryzacyjnego. Teorię seminaryjną połączono z praktycznym poznawaniem przez uczestników wyjazdu obiektów technicznych i ich bieżącej działalności. Zaplanowano poznanie obiektów architektonicznych Łodzi związanych z historią rozwoju i upadku przemysłu włókienniczego oraz zwiedzanie nowego Dworca Łódź Fabryczna.

Pobyt w Łodzi rozpoczęliśmy od Zajezdni Autobusowej EA-1 MPK przy ul. Limanowskiej, gdzie przywitali nas: Kierownik Zajezdni mgr inż. Władysław Bigos, Kierownik Sekcji Gospodarki Materiałowej i Infrastruktury Zakładu Eksploatacji Autobusów nr 1 mgr inż. Tomasz Kabziński oraz Specjalista Działu Promocji mgr Bartosz Stępień, który od lat pasjonuje się tramwajami, prowadzi Muzeum Komunikacji MPK.

I to on najpierw wprowadził nas w klimat rozwijającej się w XIX wieku Łodzi i ówczesnych problemów komunikacyjnych związanych z transportem miejskim, które częściowo zostały rozwiązane 23 grudnia 1898 roku, kiedy to na ulice miasta wyjechały tramwaje i to od razu elektryczne. Sieć tramwajów miejskich miała funkcję jedynie pasażerską, transport towarów do fabryk w dużej części przejęła wybudowana dopiero w 1903 roku kolej obwodowa, bo dotychczas towary z Dworca Fabrycznego wożono ciężkimi wozami konnymi po terenie całego miasta. Przedstawiając dalszą historię rozwoju transportu miejskiego w Łodzi, p. Bartosz doszedł do 1951 roku, kiedy to powstało Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne (MPK), które działało aż do przekształcenia w spółkę 26 października 1992 roku. Dziś łódzki transport publiczny obejmuje linie tramwajowe i autobusowe różnych marek, a także linie prywatnych przewoźników, finansowane przez samorządy. Rozwijające się MPK Łódź potrzebowało nowej infrastruktury, a efektem tych zmian jest uruchomiona w 1971 roku nowoczesna Zajezdnia Autobusowa Limanowskiego na terenie której byliśmy i której historię też mieliśmy okazję poznać. Po tej ciekawej podróży w czasie, p. T. Kabziński wygłosił wykład „Techniczne i organizacyjne aspekty autobusowego transportu miejskiego w aglomeracji łódzkiej”, a następnie oprowadził nas po nowej, oddanej do użytku w 2020 roku hali serwisowej mającej 25 stanowisk do obsługi autobusów. W budynku znajduje się również nowoczesna myjnia, warsztaty, magazyny i stacja kontroli pojazdów.

Następnie wyszliśmy na zewnątrz do wiaty, która od 2020 roku jest bazą autobusów elektrycznych, gdzie podczas nocnego postoju ładują one akumulatory z ładowarek stacjonarnych. Ważnym elementem infrastruktury zajezdni jest stacja transformatorowa, zapewniająca odpowiednie zasilanie ładowarek w energię elektryczną.

Kolejnym punktem na naszej mapie, była Fabryka Inżynierów tj. nowoczesny gmach Wydziału Mechanicznego Politechniki Łódzkiej, pobyt na terenie którego rozpoczęliśmy od kontynuacji Seminarium Szkoleniowego, które dalej poświęcone było trendom w rozwoju motoryzacji,a szczególnie pneumatycznych układów hamulcowych.

I temu poświęcony był wykład „Nowości w pneumatycznych układach hamulcowych pojazdów ciężarowych i autobusów”, który wygłosił mgr inż. Jarosław Olszewski – przedstawiciel firmy ZF, właściciela m.in. marki Wabco. Przedstawił nam wiele najnowszych rozwiązań w dziedzinie instalacji hamulcowych pojazdów ciężarowych i autobusów. A jednym z nich był EBS (Electronic Braking System), czyli elektroniczny system hamulcowy, który jest stosowany w nowoczesnych pojazdach, zwłaszcza ciężarowych, autobusach i naczepach. Prelegent zapoznał nas również z najnowszymi przepisami dotyczącymi układów hamulcowych.

Kolejny wykład „Kształcenie na potrzeby branż kluczowych na Politechnice Łódzkiej”, wygłosił dr hab. inż. Damian Batoryprof. uczelni – Kierownik Katedry Pojazdów i Podstaw Budowy Maszyn, przedstawiając w nim m.in. współpracę z przemysłem oraz to jak podeszli do poprawy oferty dydaktycznej na kierunku Transport.

Następnie zapoznaliśmy się z pracami badawczymi prowadzonymi w laboratorium, a które przedstawił nam dr hab. inż. Grzegorz Mitukiewicz prof. uczelni, przy stanowiskach kontrolno – pomiarowych. Zapoznaliśmy się z wykonywanymi pomiarami na stanowiskamido badań dynamiki koła jezdnego oraz do modelowania prób zderzeniowych tj. crash-test. Wspomnieć należy również o stanowisku, hydrauliczny układ hamulcowy z podciśnieniowym urządzeniem wspomagającym, które wykonane zostało jako praca dyplomowa przez studenta Jarosława Olszewskiego, a mającego dzisiaj wcześniej wykład nt. hamulców, który po 17 latach zasiadł ponownie na fotelu „swojegostanowiska”.

Kończąc pobyt w laboratorium zapoznaliśmy się ze stanowiskiem badawczym silnika z aktywną komorą spalania, nad którym prace badawcze ze studentami prowadzi dr inż. Michał Głogowski.

Silnik z aktywną komorą spalania to konstrukcja, która intensyfikuje proces spalania, aby zwiększyć moc i wydajność. Takie określenie komory spalania odnosi się do silników, w których spalanie jest aktywnie sterowane i optymalizowane, często poprzez specjalny kształt komory, umieszczenie świecy zapłonowej w centrum oraz zastosowanie systemów takich jak „wędrująca komora spalania”. Rozwiązanie to zapewnia szybsze i pełniejsze spalanie mieszanki paliwowo-powietrznej, co przekłada się na wyższą moc, niższe zużycie paliwa i mniejszą emisję spalin. Tradycyjny układ korbowo-tłokowy w silnikach spalinowych ma stały stopień sprężania. Jednym z ograniczeń wzrostu stopnia sprężania jest możliwość wystąpienia zjawiska spalania stukowego.

W silniku poddanym modyfikacji, elementem regulującym stopień sprężania w sposób samoczynny jest dodatkowy tłok, umieszczony w głowicy silnika, podparty sprężyście i wraz pozostałymi elementami stanowiący pneumatyczny akumulator energii. Proponowane rozwiązanie sprawdzono w silniku dwusuwowym przeprowadzając pomiary przebiegu ciśnienia w cylindrze dla kilku wybranych obciążeń przy wybranej prędkości obrotowej.

Przy tym stanowisku przypomniało się nam spotkanie sprzed 2 lat w Maruszewie k. Rydzyny z inż. Mirosławem Szymkowiakiem, który opatentował rewolucyjne rozwiązanie polegające na skonstruowaniu i zbudowaniu silnika ze zmiennym stopniem sprężania i nowatorskim rozwiązaniem układu tłokowo-korbowego. Rozwiązanie to polega na tym, że płynną zmianę stopnia sprężania w cylindrach wymusza się poprzez obrót wału wahacza z mimośrodem w zakresie od 0 do 180 stopni, na którym osadzone są wahacze połączone poprzez sworznie z korbowodami tłoków.

Szczegóły – Wiadomości SIMP nr 10-12 2023 str. 26-33.

Potem prodziekan ds. kształcenia Wydziału Mechanicznego, dr inż. Małgorzata Sikora prof. uczelni, (członek Zarządu Oddziału Łódzkiego SIMP) zaprosiła nas do nowo otwartej siedziby dziekanatu mieszczącej się w odrestaurowanym budynku z przełomu XIX÷XX wieku, jednego z nielicznych pozostałych po dawnej fabryce wyrobów bawełnianych Szaji Rosenblatta, gdzie nowoczesne wnętrza zachowały swój historyczny charakter. Tkaniny produkowane przez te zakłady były tanie i niskiej jakości, co stało się źródłem gwarowego, łódzkiego określenia „siajowe” tzn. niskiej jakości, kiepskie.

Po noclegu w Hotelu Asystenckim 1 DS Politechniki Łódzkiej, drugi dzień rozpoczęliśmy od spotkania z panią przewodnikJustyną Tomaszewską rodowitą łodzianką. Po zajęciu miejsc w Trambusie, czyli w pojeździe w kształcie tramwaju Herbrand GE58 zabudowanym na podwoziu samochodu ciężarowego Volvo FL6, przez dwie godziny przemieszczaliśmy się nim po najciekawszych ulicach, słuchając pani Justyny opowiadającej pięknie i obrazowo o historii i teraźniejszości Łodzi.

W oczekiwaniu na wejście do Pałacu Rodziny Poznańskich, indywidualnie poznawaliśmy Manufakturę czyli Centrum Handlowo – Rozrywkowe powstałe na terenie dawnego kompleksu fabrycznego Izraela Poznańskiego, jednego z największych fabrykantów w XIX wieku. Po II wojnie światowej i nacjonalizacji,fabrykę nazwano Zakłady Przemysłu Bawełnianego nr 2, a potem zmieniono nazwę na Zakłady Przemysłu Bawełnianego im. Juliana Marchlewskiego, który w XIX w. pracował w fabryce prowadząc działalność polityczną wśród robotników. W latach 70-tych dodano handlową nazwą „Poltex” i odtąd zakład nosił nazwę: Zakłady Przemysłu Bawełnianego im. Juliana Marchlewskiego Poltex. Kryzys lat 90-tych nie ominął też tych zakładów i postawiony w stan likwidacji kompleksniszczał przez kilka lat, aż u progu XXI wieku pojawiła się nowa, wielka wizja, by podzielony na mniejsze spółki kompleks fabryczny ożywić w całości. Rewitalizacją objęto kilkanaście hal i budynków poprodukcyjnych, zaliczonych w 1971 roku wraz z przyległym pałacem do czterech najcenniejszych zabytków przemysłowych Łodzi. Budynki zbudowane po 1930 roku, które nie miały znaczenia historycznego, zostały zburzone. Manufaktura otwarta została 17 maja 2006 roku.

Uzupełnieniem dnia było zwiedzanie Pałacu Rodziny Poznańskich, który na początku XX wieku był najbardziej reprezentacyjną częścią zespołu fabryczno-rezydencjonalnego, wzniesionego przez jeden z najzamożniejszych rodów fabrykanckich Łodzi. W skład tego stopniowo rozbudowywanego kompleksu wchodziły: fabryka, rezydencja, domy dla robotników, szkoła, szpital, a nawet kościół, tworzące razem miasto w mieście odpowiadające na większość codziennych potrzeb jego mieszkańców.

Piątek zakończyliśmy, otwartym Zebraniem Zarządu Głównego PTIM SIMP, w którym uczestniczyli również wcześniej wspomniani koledzy z Oddziałów Regionalnych. Tematyka zebrania dotyczyła m.in. działalności bieżącej, z którą zapoznał Prezes ZG PTIM kol. Piotr Gębiś, a koledzy z Oddziałów Regionalnych przedstawili swoje dokonania w zakresie popularyzacji działalności PTIM SIMP. Kończąc ustalono, że w 2026 roku kontynuowana będzie tradycja Wyjazdów Technicznych oraz Zebrań Zarządu Głównego i Komisji Rewizyjnej połączonych z Seminarium Szkoleniowym dot. zagadnień motoryzacyjnych. A organizacji podjął się kol. Piotr Gębiś w imieniu OR PTIM SIMP w Tarnowie.

Sobotni poranek przed wyjazdem do domów, to powrót do tematyki transportu publicznego, czyli zapoznanie się z nowym dworcem Łódź Fabryczna, wybudowanym w latach 2011÷2016.

Po skończeniu budowanego tunelu średnicowego, dworzec Łódź Fabryczna stanie się stacją przelotową i pozwoli na połączenia kolejowe w kierunku zachodnim. Został on zaplanowany jako węzeł łączący komunikację kolejową, autobusową, samochodową i miejską w ramach jednego obiektu.

Na najniższym poziomie, ulokowanym 16,5 m pod ziemią, znajduje się stacja kolejowa z czterema peronami i ośmioma torami. I z tego też względu dworzec Łódź Fabryczna jest jednym z najniżej położonych dworców kolejowych w Europie.

Na wyższym poziomie, 8 m pod ziemią, zlokalizowanych jest 18 kas, a także poczekalnie, obiekty komercyjne i pasaże. Po północnej stronie na tym poziomie znajduje się wielostanowiskowy dworzec autobusowy połączony bezpośrednim wyjściem z przystankami komunikacji miejskiej. Z kolei na trójpoziomowym (-11, -14, -17) parkingu podziemnym przewidziano ponad tysiąc miejsc postojowych.

Poniżej linki, z którymi proponuję zapoznać się zainteresowanym historią i zabytkami Łodzi.

Łódź wczoraj i dziś w oczach członków PTIM SIMP

Ostatnie wpisy

Najnowsze komentarze

Archiwa

Kategorie

Meta